تبلیغات
یادداشتهای حقوقی - رؤیت هلال ماه و اختلاف نظر فقها
پنجشنبه 22 شهریور 1386

رؤیت هلال ماه و اختلاف نظر فقها

   نوشته شده توسط: هادی حاجیانی    نوع مطلب :مباحث فقهی ،

رؤیت هلال ماه و اختلاف نظر فقها

هادی حاجیانی – سرپرست کمیته حقوقی سازمان اسلامی دانشجویان

قاعده برای تعیین آغاز ماه مبارک رمضان و پایان آن استفاده از ضابطه رؤیت هلال ماه می باشد. سنت در بکارگیری این ضابطه، حجیت کلام فقهای عظام و تبعیت مقلدان آنها از نتیجه رؤیت ماه توسط ایشان است. در واقع اگر فقیهی اعلام می کرد که ماه را رؤیت کرده است بطور رسمی یا غیر رسمی آغاز یا پایان ماه مبارک رمضان اعلام می شود. اخیراً مباحثی مطرح شده است که آیا اموری مانند دیدن هلال ماه یا امثالهم الزاماً باید توسط فقیه صورت گرفته یا تأئید شود و یا اینکه امور مذکور از وظایف کارشناسان و متخصصان است و به عبارت فقهی از امور موضوعی است که اجتهاد و دخالت فقها در آنها به اعتبار فقاهت و فقیه بودن موجه نیست بلکه باید در موضع کارشناس اظهار نظر صورت گیرد.

قبل از تفصیل این مطلب ضمن کنکاشی در منابع فقهی باید دید آیا کلام فقیه صرفاً در احکام حجیت دارد یا اجتهاد در موضوعات نیز همان اعتبار اجتهاد در احکام را دارد. وجود احکام مقوّم بر وجود یک موضوع است. در واقع هر حکم بر موضوع یا موضوعاتی بار می شود و وضعیت فقهی و حقوقی آن موضوع را بیان می کند. فرضاً حکم حرمت بر نوشیدن مشروبات الکلی وجود دارد. در اینجا حرام بودن مشروبات الکی حکم است و آن مایعی که در عالم خارج وجود دارد و استعمال آن حرام اعلام شده است «موضوع» می باشد. در این وضعیت وظیفه یک فقیه بیان حکم حرام بودن نوشیدن مشروبات الکلی و سکر آور است اما تشخیص اینکه آیا فلان مایع جز نوشیدنی های سکر آور هست یا خیر از وظایف فقیه نیست بلکه باید کارشناس مربوطه در خصوص آن اظهار نظر نماید. همچنین اعلام حکم حرام بودن خوردن ماهی بدون فلس بر عهده فقیه است اما تشخیص اینکه کدام ماهی مصداق فلس دار هست یا نیست بر عهده فقیه نبوده و کارشناس امور مربوطه باید مصداق حکم فقیه را تعیین کند. مشهور در میان فقها صلاحیت آنان جهت دخالت در احکام و بیان مسائل مربوط به آن است و اظهار نظر در خصوص موضوعات احکام یا همان مصادیق آنها در صلاحیت کارشناسان مربوطه بوده و از عهده فقیه فارغ است. بدین جهت اجتهاد را توانائی شناسائی احکام دانسته اند. قدر متیقن تعریف فقهای متأخر از اجتهاد «ملکة یقتدر بها علی استنباط احکم الشرعی» است. یعنی وجود ملکه ای که به فقیه قدر استنباط احکام شرعی را می دهد (رک: شیخ محمد تقی نجفی بروجردی. الاجتهاد و التقلید. ص 217 - امام خمینی (ره). تهذیب الاصول. جلد سوم. ص 137- سید ابوالقاسم موسوی خوئی. الاجتهاد و التقلید. ص 24 – مرتضی بن محمد اردکانی. الاجتهاد و التقلید. ص 10. این تعریف در نقد تعریف «استفراغ الوسع لتحصیل الظن بالحكم الشرعی» آمده است که قدر متیقن آن دو، دخالت در احکام به عنوان قلمرو اجتهاد‏ است) . همچنین اجتهاد را «هو معرفة استنباط الاحکام الشرعیّه من ادلتها» کرده اند. یعنی؛ شناخت استنباط احکام شرعی از روی ادله آن (علامه حیدری. اصول الاستنباط. ص 297). این تعریف نیز وظیفه فقیه را کنکاش در احکام و استنباط آن بیان می کند که صراحتاً اظهار نظر پیرامون موضوعات را از قلمرو اجتهاد خارج کرده است. در نهایت نیز اجتهاد را «رد الفروع الی الاصول» تعریف کرده اند که بطور صریح ویژگی حکمی بودن قلمرو آن را بیان می کند. در واقع فقیه مجتهد احکام فرعی را از احکام و اصول کلی مانند استحصاب، برائت، اشتغال و تخییر استخراج کرده و بر موضوعات مرتبط جاری می کند. مشاهده می شود اجتهاد فقیه صرفاً در احکام حجیت دارد که این شامل اجتهاد در موضوعات نمی شود. بنابراین تشخیص موضوعات و مصادیق احکام بر عهده شخص خبره و کارشناس آن موضوع است و فقیه تنها حکم آن بیان می کند.

بیان این حکم؛ که آغاز و پایان ماه مبارک رمضان با رؤیت هلال ماه صورت می گیرد بر عهده فقیه است اما تشخیص اینکه آیا هلال ماه امشب دیده می شود یا خیر از وظایف کارشناس نجوم بوده و منجمان باید با وسایل علمی و تخصصی و محاسبات منطقی و ریاضی در خصوص رؤیت یا عدم رؤیت هلال ماه اظهار نظر کنند. بی گمان یک فقیه در موضع فقاهت از وسایل فنی مذکور بهره مند نبوده و از لحاظ فقهی نیز وظیفه دخالت در موضوعات را ندارد مگر اینکه فارغ از مجتهد بودن و به اعتبار یک کارشناس خبره به تشخیص موضوعات مرتبط مبادرت ورزد که این مستلزم وجود تخصص و صلاحیت علمی در خصوص آن مسئله برای فقیه است. همچنین نفس رؤیت برای آغاز ماه مبارک موضوعیت ندارد بلکه کاشفیت داشته و علم داشتن به وجود هلال ماه با وسایل تخصصی کافی برای اعلام شروع ماه است و صرف دیدن ماه و اثبات آن اثری در ثبوت تکلیف ندارد. بنابراین باید رویه جاری برای تشخیص شروع یا پایان ماه مبارک رمضان و رؤیت هلال ماه تغییر داده و آن را به صورت علمی و تخصصی تبدیل کنند تا وجود یوم الشک مردم مسلمان را در انجام تکالیف الهی مردد و مشکک نگرداند. چنانچه سایر کشورهای اسلامی سالهاست که با برگزیدن چنین مسلک علمی و منطقی، راههای اختلاف نظر را بسته اند و وضعیت مسلمان را در انجام تکالیف الهی روشن کرده اند.


http://gastercci.strikingly.com/
دوشنبه 3 تیر 1398 03:06 ق.ظ

You actually said this well!
prezzo di cialis in bulgaria low cost cialis 20mg buy original cialis cialis without a doctor's prescription cialis tadalafil wow cialis tadalafil 100mg purchase once a day cialis generic cialis at walmart cialis taglich cialis prezzo in linea basso
http://zootapal.strikingly.com/
یکشنبه 2 تیر 1398 11:13 ق.ظ

Wow plenty of helpful tips!
enter site natural cialis cialis rezeptfrei sterreich overnight cialis tadalafil cialis prezzo in linea basso we like it safe cheap cialis cialis uk cialis prices in england cialis flussig cialis lilly tadalafi best generic drugs cialis
Buy cialis online
شنبه 1 تیر 1398 08:33 ب.ظ

Nicely put, Thanks a lot!
viagra cialis levitra tadalafil order cialis from india click here to buy cialis cialis sale online click here to buy cialis precios de cialis generico cialis rckenschmerzen we recommend cialis best buy cuanto cuesta cialis yaho
http://ceptlili.strikingly.com/
شنبه 1 تیر 1398 03:37 ق.ظ

Wonderful content. Appreciate it!
cialis daily new zealand discount cialis cialis generika in deutschland kaufen buy cialis online cheapest free generic cialis cialis dose 30mg when will generic cialis be available cialis online nederland cialis y deporte generic cialis tadalafil
http://niseache.strikingly.com/
جمعه 31 خرداد 1398 11:36 ق.ظ

You actually explained this adequately.
i recommend cialis generico generic cialis 20mg uk ou trouver cialis sur le net cialis patent expiration buy cialis uk no prescription cialis from canada viagra cialis levitra cialis dosage free generic cialis cialis 20 mg cut in half
Cialis prices
پنجشنبه 30 خرداد 1398 07:01 ب.ظ

Superb knowledge. Thanks!
cialis daily reviews cialis lilly tadalafi calis cialis tadalafil online can i take cialis and ecstasy cialis uk next day cialis vs viagra dosagem ideal cialis cialis wir preise 5 mg cialis pharmacie en ligne
Generic cialis
پنجشنبه 30 خرداد 1398 12:41 ق.ظ

Wow all kinds of valuable data!
buy cialis cialis cuantos mg hay best generic drugs cialis tadalafil generic buying cialis overnight cialis preise schweiz cialis online holland side effects for cialis cialis wir preise dose size of cialis
http://niseache.strikingly.com/
چهارشنبه 29 خرداد 1398 07:58 ق.ظ

Point nicely utilized..
cialis for sale south africa cialis savings card cialis rezeptfrei sterreich warnings for cialis i recommend cialis generico we like it cialis price buy cheap cialis in uk venta de cialis canada cialis alternative cialis en mexico precio
http://cribovbom.strikingly.com/
سه شنبه 28 خرداد 1398 09:32 ق.ظ

You actually stated it superbly!
female cialis no prescription cialis online holland generic cialis 20mg tablets cipla cialis online acquisto online cialis buy cialis cheap 10 mg are there generic cialis cialis uk next day cialis savings card cialis 5 mg effetti collateral
acquistare cialis online
دوشنبه 27 خرداد 1398 06:25 ب.ظ

Thanks a lot! An abundance of information.

cialis flussig cialis generique cialis for sale in europa enter site natural cialis cialis 5 effetti collaterali buying cialis in colombia cost of cialis per pill achat cialis en europe cialis 20 mg best price opinioni cialis generico
cialis coupons 2018
دوشنبه 27 خرداد 1398 03:22 ق.ظ

Thanks! Numerous facts!

buy brand cialis cheap cialis online where cheapest cialis cialis online nederland no prescription cialis cheap 5 mg cialis pharmacie en ligne sialis achat cialis en suisse cipla cialis online generic cialis pill online
http://daytranat.strikingly.com/
یکشنبه 26 خرداد 1398 01:51 ب.ظ

Thank you. Valuable stuff!
cialis et insomni wow look it cialis mexico cialis reviews buy cialis online if a woman takes a mans cialis tadalafil generic legalidad de comprar cialis trusted tabled cialis softabs generic cialis pill online safe site to buy cialis online
how long does 5mg cialis last
شنبه 25 خرداد 1398 11:40 ب.ظ

You expressed it really well!
generic cialis soft gels online cialis 5 mg cialis coupon printable cialis daily buy name brand cialis on line order cialis from india cialis uk cialis free trial india cialis 100mg cost recommended site cialis kanada
http://viltyata.strikingly.com/
شنبه 25 خرداد 1398 09:43 ق.ظ

Amazing lots of valuable info.
venta cialis en espaa enter site natural cialis cialis kamagra levitra link for you cialis price cialis 30 day trial coupon usa cialis online cialis name brand cheap cialis 20mg preis cf cialis generic precios cialis peru
http://trigsupa.strikingly.com/
جمعه 24 خرداد 1398 07:48 ب.ظ

Amazing all kinds of good facts.
how to buy cialis online usa free cialis weblink price cialis cost of cialis cvs cialis uk price cialis best prescription doctor cialis cialis side effects we use it 50 mg cialis dose does cialis cause gout
http://teiprivhand.strikingly.com/
جمعه 24 خرداد 1398 05:07 ق.ظ

Nicely put. Thank you.
cialis canada cialis 20 mg best price cialis canada cialis prezzo di mercato cialis from canada cialis 5 mg schweiz we choice cialis pfizer india price cialis per pill usa cialis online buy cialis online legal
http://erimus.strikingly.com/
پنجشنبه 23 خرداد 1398 02:59 ب.ظ

Thanks, A lot of material.

buying brand cialis online cialis y deporte cialis pills cialis 5 mg cialis generika ou acheter du cialis pas cher cialis preise schweiz india cialis 100mg cost cialis for sale in europa buy name brand cialis on line
http://soanamu.strikingly.com/
پنجشنبه 23 خرداد 1398 01:29 ق.ظ

Perfectly expressed really. !
cialis price thailand generic cialis 20mg tablets cialis side effects dangers trusted tabled cialis softabs click here to buy cialis order a sample of cialis buy name brand cialis on line cialis australian price venta cialis en espaa discount cialis
http://cialisvie.com/
سه شنبه 21 خرداد 1398 05:34 ق.ظ

Regards! Useful stuff!
cialis lowest price compare prices cialis uk cialis 30 day trial coupon cialis side effects dangers cialis 5mg cialis generico in farmacia weblink price cialis cialis savings card get cheap cialis we choice free trial of cialis
http://cialisvie.com/
دوشنبه 20 خرداد 1398 12:22 ق.ظ

You revealed it really well!
buy cialis uk no prescription cialis 5 mg scheda tecnica cialis kaufen bankberweisung cialis tadalafil online cialis 5 mg scheda tecnica we choice cialis uk cialis et insomni il cialis quanto costa achat cialis en europe cialis rezeptfrei
viagra generic name
دوشنبه 20 خرداد 1398 12:03 ق.ظ

Hello There. I found your blog using msn. This is a very well written article. I'll be sure to bookmark it and return to read more of your useful information. Thanks for the post. I will definitely return.
cialisvie.com
شنبه 18 خرداد 1398 06:25 ب.ظ

Many thanks. Lots of tips.

precios cialis peru pastillas cialis y alcoho cialis coupons printable generic cialis with dapoxetine usa cialis online cialis without a doctor's prescription cialis dosage amounts cialis patent expiration miglior cialis generico prezzo di cialis in bulgaria
keto Diet reviews youtube
جمعه 17 خرداد 1398 10:50 ب.ظ
People often confuse ketosis with ketoacidosis.
online doctor erectile dysfunction
چهارشنبه 25 اردیبهشت 1398 04:15 ب.ظ
walmart pharmacy online pharmacy http://viagralim.us walmart pharmacy online pharmacy !
What's up, its fastidious post regarding media print, we all be aware of media is a enormous source of data.
buy cialis online
جمعه 16 آذر 1397 03:29 ب.ظ

Wow a lot of terrific advice.
cialis online deutschland canadian drugs generic cialis cialis alternative il cialis quanto costa look here cialis order on line cialis generico online cialis 5mg prix interactions for cialis cialis sale online bulk cialis
buy cheap cialis in canada
پنجشنبه 15 آذر 1397 08:26 ب.ظ

Nicely put, Cheers!
tesco price cialis chinese cialis 50 mg cialis kamagra levitra cialis generisches kanada cialis official site cialis dosage amounts cialis sale online venta cialis en espaa cialis prezzo in linea basso cialis generico
Online cialis
پنجشنبه 15 آذر 1397 12:54 ق.ظ

Amazing a good deal of helpful advice!
walgreens price for cialis cialis australian price cialis cuantos mg hay can i take cialis and ecstasy enter site natural cialis 200 cialis coupon enter site natural cialis cialis canada cialis free trial cialis canadian drugs
Cialis pills
چهارشنبه 14 آذر 1397 08:46 ق.ظ

Cheers! Numerous facts.

cialis 5 effetti collaterali cialis 20 mg cialis italia gratis cialis australian price callus cialis 5 effetti collaterali cialis soft tabs for sale how does cialis work achat cialis en europe tadalafil 10 mg
Online cialis
سه شنبه 13 آذر 1397 09:12 ب.ظ

Really loads of very good data.
cialis dosage recommendations cialis 20 mg wow look it cialis mexico generic cialis in vietnam tadalafil 10 mg cilas only now cialis 20 mg where to buy cialis in ontario cialis kaufen only now cialis for sale in us
Online cialis
سه شنبه 13 آذر 1397 10:22 ق.ظ

Nicely put, Appreciate it.
cialis professional from usa cialis tablets cialis usa cost canada discount drugs cialis cialis generika cialis kaufen cialis price thailand cialis daily cialis prezzo in linea basso generic cialis
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30